Trong một cuộc phỏng vấn được công bố hôm 28/03, Đại diện Thương mại Hoa Kỳ mới nhậm chức Katherine Tai nói với tờ The Wall Street Journal (WSJ) rằng trước mắt chính phủ Tổng thống (TT) Biden không có dự định dỡ bỏ thuế quan đối với hàng hóa Trung Quốc, mặc dù bà đã báo hiệu có thể có các cuộc đàm phán thương mại với Bắc Kinh.

Trong cuộc phỏng vấn đầu tiên sau khi được Thượng viện chuẩn thuận, bà Tai cho biết bất kỳ quyết định đột ngột nào nhằm dỡ bỏ thuế quan đều là thiếu thận trọng vì chúng có thể gây tổn hại cho nền kinh tế. 

Bà Tai cũng lưu ý rằng việc đơn phương dỡ bỏ thuế quan mà không có bất kỳ sự nhượng bộ nào từ phía Trung Quốc sẽ không phải là điều khôn ngoan.

“Không có nhà đàm phán nào lại đi từ bỏ lợi thế, đúng không?” bà nói, và ám chỉ rằng thuế quan là một chướng ngại mà Trung Cộng luôn thúc giục phải dỡ bỏ.

Chính phủ TT  Biden chưa có kế hoạch dỡ bỏ thuế quan đối với Trung Quốc
Bà Katherine Tai trình bày trong phiên điều trần của ủy ban Tài chính Thượng viện để xem xét đề cử bà vào vị trí Đại diện Thương mại Hoa Kỳ, với cấp bậc Đại sứ, ở Hoa Thịnh Đốn, hôm 25/02/2021. (Ảnh: Bill O’Leary/Pool qua Reuters)

Cựu Tổng thống Donald Trump đã áp đặt thuế quan lên hàng tỷ USD sản phẩm của Trung Quốc để chống lại các hành vi thương mại không công bằng của Trung Cộng, trong đó có các khoản trợ cấp lớn dành cho các công ty Trung Quốc và chiến dịch đánh cắp tài sản trí tuệ Hoa Kỳ do Trung Cộng hậu thuẫn.

Bên cạnh việc áp thuế đối với 360 tỷ USD hàng hóa Trung Quốc, ông Trump đã loại các công ty viễn thông Trung Quốc khỏi danh sách niêm yết của Sở giao dịch chứng khoán New York và đưa một số công ty Trung Quốc vào danh sách đen – bao gồm cả nhà sản xuất vi mạch bán dẫn máy điện toán lớn nhất Trung Quốc – và cấm giao dịch với các ứng dụng có liên hệ với Trung Cộng. Chính phủ cựu TT Trump cũng tham gia vào các cuộc đàm phán với Trung Cộng nhằm buộc Bắc Kinh phải xem xét lại toàn bộ các hoạt động theo chủ nghĩa trục lợi của họ.

Trung Cộng đã trả đũa bằng thuế quan đối với hơn 110 tỷ USD sản phẩm của Hoa Kỳ.

Trước khi rời nhiệm sở, Đại diện Thương mại Hoa Kỳ khi đó là ông Robert Lighthizer đã hối thúc chính phủ sắp tới của ông Biden duy trì thuế quan đối với Trung Cộng và nói rằng phương hướng chung của ông Trump về thương mại đã giúp thay đổi quan điểm trong việc xem Trung Cộng không chỉ là một đối thủ cạnh tranh mà còn là một địch thủ.

“Chúng tôi đã thay đổi cách mọi người nghĩ về Trung Quốc,” ông Lighthizer nói với WSJ trong một cuộc phỏng vấn được công bố hôm 11/01. “Chúng tôi đã thay đổi cách mọi người nghĩ về thương mại, và chúng tôi đã thay đổi cách hoạt động của các mô hình đó,” ông Lighthizer cho biết, và nói thêm rằng, “Tôi hy vọng rằng điều đó sẽ được tiếp tục.”

Chính phủ TT  Biden chưa có kế hoạch dỡ bỏ thuế quan đối với Trung Quốc
Ông Robert Lighthizer, Đại diện Thương mại Hoa Kỳ đương thời, trong một cuộc họp tại Oval Office của Tòa Bạch Ốc ở Hoa Thịnh Đốn, hôm 16/09/2019. (Ảnh: Al Drago/Reuters)

Bà Gina Raimondo, người gần đây đã tuyên thệ nhậm chức Bộ trưởng Thương mại Hoa Kỳ, thừa nhận rằng thuế quan của ông Trump đã “có hiệu lực”, trong các bình luận để củng cố quan điểm rằng chính phủ TT Biden sẽ không vội vàng rút lại các loại thuế gây tranh chấp.

Bà Raimondo nói với đài MSNBC trong một cuộc phỏng vấn rằng, “Dữ liệu cho thấy những mức thuế đó đã có hiệu lực. Những gì Tổng thống Biden đã nói là sẽ có một cuộc rà soát của toàn bộ chính phủ về tất cả các chính sách này và quyết định xem cái nào hợp lý để giữ lại.”

Mặc dù Hoa Kỳ và Trung Quốc đã ký một thỏa thuận năm 2020 để chấm dứt chiến tranh thương mại, nhưng những thuế quan này vẫn được duy trì, một phần là đòn bẩy để bắt Trung Cộng thực hiện các cam kết của họ theo hiệp định, bao gồm cả một cam kết mua thêm hàng hóa nông nghiệp của Hoa Kỳ, trong khi Trung Cộng còn lâu mới thực hiện được như đã hứa

Hiệp định này cũng đòi hỏi phải có các cuộc họp định kỳ sáu tháng một lần giữa Đại diện Thương mại Hoa Kỳ và một người đồng cấp phía Trung Cộng. Cuộc họp này hiện đã quá hạn hai tháng và không có cuộc họp nào được lên lịch, theo WSJ, hãng thông tấn đưa tin bà Tai nói sẽ liên hệ với Phó Thủ tướng Trung Quốc Lưu Hạc “vào thời điểm thích hợp”.

Tom Ozimek
Nguyễn Lê biên dịch

Chia sẻ bài viết này tới bạn bè của bạn