Không chỉ là một trò chơi, mà còn là bài học trong kinh doanh và cuộc sống 

Cờ Vây không chỉ là một trò chơi mà còn là một bài học trong kinh doanh cũng như trong cuộc sống của bạn.

Mỗi tuần, nhóm của chúng tôi tại Refocus cùng nhau chơi Cờ Vây, hoàn toàn không phải chỉ để xây dựng nhóm hoặc tìm niềm vui. Cờ Vây là một công cụ hữu hiệu để rèn luyện tư duy chiến lược trong kinh doanh. Trò chơi của người Trung Hoa này đã có từ 5,000 năm trước, giúp các thương gia đưa ra các quyết định quan trọng trong việc lựa chọn các quốc gia để đầu tư và phát triển kinh doanh, các cách thức để ứng phó với thị trường, dự án nào nên kết thúc, và dự án nào nên tiếp tục đầu tư.

Mỗi ván cờ của chúng tôi đều có sự giám sát của giáo viên Cờ Vây. Ông sẽ viết xuống các bước đi, rồi sau đó phân tích chúng, đặt ra các câu hỏi phù hợp. Như vậy, Cờ Vây đã giúp chúng tôi đạt được các mục tiêu trong kinh doanh và tìm ra các vấn đề tồn tại trong nhóm, và đây là lý do tại sao nó lại tương tự như liệu pháp tâm lý vậy?

Cờ Vây – Trò chơi 5,000 năm tuổi của Trung Hoa
Kỳ thủ Cờ Vây 19 tuổi của Trung Quốc, Anh Ke Jie trong trận đấu lần thứ hai với đối thủ là AlphaCo – một Chương trình Trí tuệ nhân tạo của Google ở Ô Trấn , tỉnh Chiết Giang miền Đông Trung Quốc vào ngày 25 tháng 5, 2017. (Ảnh: STR/AFP qua Getty Images)

Cờ Vây không chỉ đơn giản là một trò chơi

Cờ Vây là một trò chơi dành cho hai người (hoặc là hai đội) trong đó một bên sẽ sử dụng quân cờ bằng đá màu đen, và bên còn lại là màu trắng trên một bàn cờ kẻ sẵn 19×19 ô vuông. Quân cờ được đánh ra tại vị trí giao nhau giữa hai đường kẻ và không được thay đổi. Mục tiêu của kỳ thủ là chiếm được càng nhiều lãnh thổ càng tốt, mất càng ít quân cờ càng tốt [những quân cờ bị bắt đó được dùng để trao đổi tù binh khi tính điểm]. Nó cũng giống như các thương vụ trong kinh doanh: chiếm lĩnh thị trường với số vốn đầu tư tối thiểu nhất.

Trò chơi sẽ mở rộng thế giới quan của người chơi, dẫn dắt người chơi suy nghĩ rộng hơn, và đưa ra các quyết định sáng suốt. Trước đây, trò chơi này được ứng dụng vào chiến tranh để mô phỏng các trận chiến, nhưng hiện nay các doanh nhân sử dụng nó để mô phỏng các tính huống thị trường. Điều này đã biến việc kinh doanh trở thành gần như môn võ thuật.

Cờ Vây đem đến cho các doanh nhân cơ hội để đánh giá quyết định một cách nhanh chóng. Trong đời thực, khả năng này tương ứng với rất nhiều năm kinh nghiệm cũng như phải tiêu tốn hàng trăm ngàn dollar mới có thể học được. Nếu bạn không cải thiện được tình hình mà đặt quân cờ xa một chút, bạn hãy chuẩn bị nhận đòn tấn công của đối thủ vào các khu vực không được bảo vệ. Mọi thứ trong trò chơi này hoạt động y như trên thương trường.

Sử dụng Cờ Vây trong việc lựa chọn thị trường để phát triển

Sau khi một trong các khóa học của chúng tôi chứng tỏ được hiệu quả tốt, chúng tôi suy nghĩ về việc mở rộng quy mô và lựa chọn thị trường để phát triển kinh doanh đến các quốc gia như Hoa Kỳ, Mỹ Châu Latin, hoặc là Đông Nam Á. Trong lựa chọn đầu tiên [Hoa Kỳ], chúng tôi phải đầu tư nhiều tiền vì thị trường nơi đây đã ổn định. Tuy nhiên chúng tôi lại hào hứng với những cơ hội có thể kiếm được nhiều lợi nhuận. Tại Mỹ Châu Latin thì lại đã có nhiều đối thủ cạnh tranh chờ sẵn có thể cản trở sự phát triển của chúng tôi. Và quốc gia cuối cùng còn lại là Ấn Độ, chúng tôi đã tham gia thị trường mà không phải đầu tư quá nhiều tiền.

Để đưa ra quyết định, chúng tôi đã quay lại để gặp giáo viên Cờ Vây và nhờ ông ấy phân tích một ván cờ giúp chúng tôi. Và kết quả là, chúng tôi nhận ra rằng với số lượng quân cờ hiện có (vốn đầu tư), chúng tôi có đủ khả năng đạt được các mục tiêu thương mại của mình ở những địa phương không có sự cạnh tranh và tiềm năng tăng trưởng tốt. Chúng tôi đã đầu tư thành công vào Ấn Độ và Philippines, thu hút các khách hàng bản địa. Và bây giờ chúng tôi đang lên kế hoạch đầu tư tiếp vào Malaysia và Việt Nam.

Gần đây, chúng tôi đã đem lên bàn Cờ Vây một chiến lược sản phẩm cho một thị trường mới: chúng tôi cần phải mở rộng thị trường với tốc độ ra sao, cũng như khi nào thì thiết lập các rào cản cho những đối thủ cạnh tranh. Kết quả là, một chiến lược kinh doanh mới đã ra đời ngay trên bàn Cờ Vây, điều mà chưa có bất kỳ ai sử dụng trong lĩnh vực kinh doanh giáo dục trực tuyến.

Cờ Vây – Trò chơi 5,000 năm tuổi của Trung Hoa
Kỳ thủ Cờ Vây 19 tuổi của Trung Quốc, Anh Ke Jie trong trận đấu lần thứ hai với đối thủ là AlphaCo – một Chương trình Trí tuệ nhân tạo của Google ở Ô Trấn , tỉnh Chiết Giang miền Đông Trung Quốc vào ngày 25 tháng 5, 2017. (Ảnh: STR/AFP qua Getty Images)

Cờ Vây đem lại điều gì cho các thành viên trong nhóm

Việc chơi Cờ Vây giúp cho các nhân viên có thể tìm ra khuyết điểm của mình và vượt qua chúng, đồng thời làm mạnh các ưu điểm của họ. Ví dụ, qua việc chơi Cờ Vây, các nhân viên của chúng tôi đã nhận diện được sự khác biệt về tư duy giữa các đồng nghiệp. Một chuyên gia sẵn sàng thực hiện các giải pháp nhanh chóng và cứng rắn để mở rộng quy mô trong toàn bộ bàn cờ, trong khi một vị khác có xu hướng chậm rãi mỗi từng nước đi và chỉ tập trung vào một phần của bàn cờ. Theo cách này, Cờ Vây giúp cho các nhà quản trị tìm ra cách sử dụng nhân tài của mình tốt nhất và hiểu rõ tính cách của từng người.

Phương pháp này cũng khuyến khích phát triển các kỹ năng chia sẻ về ‘tầm nhìn” chung, khả năng giao tiếp, sự linh hoạt, chiến thuật, đơn giản hóa và phân tích hành động của riêng từng người.

Tầm nhìn chung: Một đội mà không có “tầm nhìn” chung thì chỉ là hoàn thành các nhiệm vụ vận hành. Điều này xảy ra khi một thành viên giàu kinh nghiệm không thường xuyên giải thích ý nghĩa những hành động của họ cho các thành viên còn lại của nhóm. Và hệ quả là sẽ không có sự thấu hiểu giữa mọi người mỗi khi nhóm cần thực hiện bước đi này hay bước đi kia. Trò chơi này sẽ giúp kết nối các hành động riêng rẽ của từng người lại với nhau theo mục tiêu toàn cầu của công ty.

Giao tiếp: Cờ Vây dạy rằng sẽ là một chiến lược sai lầm nếu mỗi người chỉ biết công việc của mình. Các bạn là một đội, và các bạn nên thảo luận với nhau thường xuyên hơn – không phải chỉ đợi đến khi sự việc vượt khỏi tầm kiểm soát.

Tính linh hoạt: Trong khi chơi Cờ Vây, các nhân viên hiểu rằng họ không nên để bị mắc kẹt trong một lãnh thổ nào đó. Còn trong kinh doanh, đây là một đối tượng khách hàng, một dự án, hay một sản phẩm. Thỉnh thoảng, khi bạn đào sâu vào tiểu tiết, bạn thường quên mất việc đưa tầm nhìn của mình ra xa hơn để nhìn toàn bộ ván cờ từ trên cao hoặc là từ một góc độ khác. Trò chơi này giúp bạn bạn phát triển khả năng linh hoạt, thay đổi các góc nhìn để tìm ra giải pháp phù hợp nhất.

Chiến thuật: Trong cả công việc lẫn ván cờ, các đối thủ luôn sẽ cố gắng làm nhiễu thông tin của bạn. Điều quan trọng là bạn không nên phản ứng, bộc lộ các cảm xúc hoặc là ngay lập tức chuyển đổi chiến lược của bạn. Bạn cần phải quan sát xem đối thủ của mình đang làm gì, nhưng đừng bao giờ quên vị trí của mình.

Đơn giản hóa vấn đề: thỉnh thoảng, cả nhóm thường thảo luận quá lâu và nghiêm trọng về một nước đi. Họ đã xem nó quá quan trọng, phân tích từng phương án, nhưng đến cuối cùng, hóa ra mọi thứ dường như đơn giản hơn rất nhiều.

Kiến giải của bản thân: Điều này cũng tương tự như việc hợp tác với một chuyên gia tâm lý hoặc một huấn luyện viên, bởi vì điều quan trọng nhất của trò chơi này là phân tích ván cờ trước mắt cùng với người thầy của mình.

Lấy ví dụ thế này, một khi trưởng phòng tiếp thị sản phẩm của chúng ta chơi cùng một đội với một trong những người sáng lập công ty. Cả hai đều rất khôn ngoan, vì vậy họ đã hành động thận trọng và kết thúc ở một vị trí an toàn nhưng chỉ giành được thị phần quá nhỏ. Chúng tôi nhận ra rằng cả trong Cờ Vây và cuộc sống hiện thực, để có được một đội hài hòa, điều quan trọng là phải cân bằng được các kỹ năng và tư duy của các thành viên trong nhóm.

Việc cùng với thầy giáo tìm ra các bước di chuyển cho phép bạn nhận thấy mức độ ảnh hưởng của tính cách đến những lựa chọn của bản thân. Khi thầy hỏi tại sao bạn lại thực hiện nước cờ đó, bạn sẽ bắt đầu giải thích và cũng đồng thời nhận ra những thiếu sót của mình.

Thật thú vị khi chơi cờ cùng với những nhóm người khác nhau và đợi xem điều gì sẽ xảy ra. Chúng tôi gộp chung những người điều hành và cấp dưới, những người từ cùng một bộ phận hoặc các phòng ban khác nhau, hoặc chỉ những nhân viên có những tư tưởng rất khác biệt. Đây là nơi các vấn đề đang tồn tại xuất hiện hoặc là những chiến thắng liên hoàn được định ra.

Cờ Vây đem lại điều gì cho các doanh nhân

Cờ Vây thích hợp cho những ai muốn phát triển thành doanh nhân và khám phá những chân trời mới cho doanh nghiệp của mình. Trò chơi này giúp họ có được  tầm nhìn tổng thể, đưa ra các giải pháp hiệu quả, và nghĩ trước được vài bước.

Phát triển tầm nhìn bao quát: Với bất cứ ý tưởng mới nào mà bạn có, bạn cần phải hiểu phạm vi của nó một cách chính xác. Nếu bạn mắc kẹt bên trong, sẽ rất khó để có thể nhìn toàn cảnh một bức tranh. Cờ Vây sẽ giúp bạn thoát ra khỏi cái khung và nhìn mọi việc từ trên một tầm cao mới.

Đưa ra nhiều giải pháp hiệu quả: Nếu không hiểu biết chính xác nơi đâu cần định hướng dòng vốn và tạo ra sức ảnh hưởng, thì sẽ là sự lãng phí. Trò chơi này dạy bạn cách thức sáng tạo và mở rộng các lĩnh vực khả thi.

Tư duy trước vài bước: Thay vì làm điều gì đó để đem lại kết quả ngay lập tức, tốt hơn là nên đầu tư về lâu dài. Cờ Vây chỉ cho bạn cách kết hợp công việc vận hành với nhiệm vụ chiến lược.

Một mình Cờ Vây không thể giải quyết tất cả các vấn đề; nó không phải là viên thuốc thần kỳ hoặc thuốc chữa bách bệnh. Nếu không có quyết tâm hành động và suy ngẫm, Cờ Vây sẽ không đem lại bất cứ kết quả gì. Nhưng nếu bạn có một mục tiêu lớn, thì đây là công cụ tuyệt vời giúp bạn đạt được. 

Entrepreneur® cống hiến cho việc truyền cảm hứng đến các nhà lãnh đạo để họ tạo ra sự khác biệt, sáng kiến thông qua các ý tưởng, công việc và quan điểm của họ

Hoàng Long biên dịch

Chia sẻ bài viết này tới bạn bè của bạn