Gần đây, Tạp chí Dinh dưỡng Lâm sàng Hoa Kỳ đã công bố một nghiên cứu kéo dài 11 năm với hơn 2,000 người tham gia. Nghiên cứu đã đưa ra một phát hiện đáng kinh ngạc: Khi so sánh chỉ số omega-3 với các yếu tố nguy cơ tim mạch thông thường ở người lớn tuổi, nghiên cứu cho thấy chỉ số omega-3 trong máu thấp cũng là một yếu tố dự báo quan trọng về tử vong giống như hút thuốc lá.

Độ tuổi trung bình của những người tham gia khi bắt đầu nghiên cứu là 65. Họ được đo nồng độ các acid béo trong máu và được theo dõi trong 11 năm. Đã có 2,240 người tham gia và 384 người tử vong trong thời gian đó.

Omega-3 rất cần thiết cho một cơ thể và bộ não khỏe mạnh. (Ảnh: Tatiana Bralnina/Shutterstock)

So sánh giữa Omega-3 và hút thuốc lá

Chỉ số omega-3 là tỷ lệ phần trăm của hai loại omega-3 – acid eicosapentaenoic (EPA) và acid docosahexaenoic (DHA) – trong tổng số acid béo có trên màng tế bào hồng cầu. Chỉ số này càng cao thì càng có nhiều omega-3 trong máu của một người.

Chỉ số omega-3 trung bình trong nghiên cứu này là 5.8%; nhóm 20% người tham gia với mức omega-3 thấp nhất có chỉ số omega-3 dưới 4.2%, và nhóm 20% người tham gia với chỉ số omega-3 cao nhất có chỉ số này cao hơn 6.8%.

Qua sử dụng mô hình toán học, các nhà nghiên cứu ước tính rằng những người thuộc nhóm 20% với chỉ số omega-3 cao nhất ở tuổi 65 tăng 4.74 tuổi so với những người thuộc nhóm 20% với chỉ số thấp nhất. Điều này tương tự với sự khác biệt giữa những người hút thuốc và không hút thuốc ở tuổi 65, những người hút thuốc mất đi 4.73 năm tuổi thọ theo mô hình toán học.

Trong 11 năm theo dõi, những người tham gia ở cả hai nhóm nguy cơ thấp – không hút thuốc với chỉ số omega-3 cao – có tỷ lệ sống sót là 85%. Tỷ lệ sống sót chỉ còn 47% ở những người trong nhóm nguy cơ cao, những người hút thuốc với chỉ số omega-3 thấp. Số năm thọ bị mất thì ngang nhau trong nhóm người có omega-3 thấp cộng với không hút thuốc và nhóm người có omega-3 cao cộng với hút thuốc.

Nghiên cứu này được công bố vào tháng 10 vừa qua với tựa đề, “Sử dụng acid béo trong hồng cầu để dự đoán nguy cơ tử vong do mọi nguyên nhân: The Framingham Offspring Cohort”.

Nhiều bằng chứng hơn nữa cho thấy Omega-3 giúp kéo dài tuổi thọ 

Nghiên cứu này được thực hiện vài tháng sau một phân tích trên 17 nghiên cứu tiềm năng được công bố trên tạp chí Nature Communications. Phân tích đã chứng minh nồng độ acid béo omega-3 trong máu cao hơn có liên quan đến việc kéo dài tuổi thọ. Trong một phân tích tổng hợp, những người tham gia thuộc nhóm 20% có tổng mức DHA và EPA trong máu cao nhất cho thấy nguy cơ tử vong do bất kỳ nguyên nhân nào thấp hơn từ 15–18% trong thời gian theo dõi – trung bình 16 năm. Nồng độ Omega-3 trong máu cao hơn cũng có liên quan đến sự giảm nguy cơ tử vong do bệnh tim mạch và ung thư.

Tầm quan trọng của DHA và EPA

DHA và EPA là những thành phần cấu trúc và chức năng quan trọng của màng tế bào não và võng mạc, có tác dụng làm giảm triglycerid, kháng viêm, kháng tiểu cầu, và chống tăng huyết áp; lại thêm các tác dụng có lợi trên màng tế bào cũng có thể góp phần đem lại sức khỏe tốt hơn và kéo dài tuổi thọ.

Các nghiên cứu trước đây đã chỉ ra mối liên hệ giữa chỉ số omega-3 thấp (dưới khoảng 5%) với nguy cơ suy giảm nhận thức ở người lớn tuổi. Tất cả các nghiên cứu trên đã góp thêm bằng chứng cho các nghiên cứu trước đây về mối liên quan giữa chỉ số omega thấp với teo não và suy giảm nhận thức, cũng như tầm quan trọng của việc giải quyết đúng đắn vấn đề này.

Kết luận 

Việc bổ sung DHA và EPA là rất quan trọng đối với người nào không thường xuyên ăn cá nhiều chất béo. Những chất này dường như có các dạng omega-3 quan trọng hơn so với omega-3–acid-alpha-linolenic (ALA) từ nguồn gốc thực vật.

Các nghiên cứu cho thấy rằng những người ăn chay trường có chỉ số omega-3 thấp – chỉ xấp xỉ 4% – và việc bổ sung ALA từ hạt lanh và quả óc chó không làm tăng đáng kể chỉ số omega-3 ở đa số. Hầu hết ALA trong thực phẩm thường ăn của chúng ta được đốt cháy để lấy năng lượng chứ không được chuyển hóa thành EPA và DHA. Tiêu thụ DHA và EPA có sẵn là cách đáng tin cậy nhất để tăng nồng độ omega-3 trong máu.

Bạn nên kiểm tra chỉ số omega-3 bằng xét nghiệm máu nếu bạn lo lắng nồng độ omega-3 của mình ở mức thấp. Một cách tốt để những người ăn chay trường và những người khác có thể cung cấp đủ DHA và EPA là uống thực phẩm bổ sung có nguồn gốc từ tảo (được để trong tủ lạnh nếu có thể).

Tác giả Joel Fuhrman là bác sĩ gia đình được hội đồng chứng nhận, tác giả sách bán chạy nhất, và nhà nghiên cứu dinh dưỡng chuyên về ngăn ngừa và đẩy lùi bệnh tật bằng các phương pháp dinh dưỡng và tự nhiên.

Tú Liên biên dịch

Chia sẻ bài viết này tới bạn bè của bạn