Khi xếp hàng tại IKEA, tôi nhìn thấy một khách hàng cách đó vài dãy. Đó là một bà mẹ trẻ với một hoặc hai đứa con ngồi ở trong giỏ hàng và vài đứa trẻ khác đang vây xung quanh, tổng cộng là có 5 bé. Nói cách khác thì cô ấy rất bận rộn và không rảnh tay. 

Những người phụ nữ chọn sinh con và nuôi dạy chúng trở thành những người trưởng thành đáng kính, ngay thẳng không phải là những người ích kỷ hay thiếu tham vọng, văn hóa, lập trường và sở thích cá nhân (Ảnh: Stock-Studio/Shutterstock)

Nhưng trái với hình ảnh khó chịu mà người khác sẽ hình dung về cô ấy, người mẹ này thật điềm đạm và tốt bụng; các con của cô cũng vậy. Tôi mỉm cười, rưng rưng nước mắt và nghĩ rằng người phụ nữ này may mắn làm sao khi có những đứa trẻ dễ thương bên cạnh. Cô ấy đã dạy dỗ chúng rất tốt. 

Tôi kể về cảnh tượng đó và suy nghĩ của mình cho bạn tôi thì cô ấy nói: “Cậu nên cho cô ấy biết điều đó!” 

Là bà mẹ của vài đứa con, bạn tôi sẽ cảm thấy sợ hãi nếu ai đó bước đến và nói những lời động viên tử tế, thay vì buông một câu như “Ồ, cô ấy trông thật tay xách nách mang.” Rõ ràng, bạn tôi thường nhận được những lời bình luận theo cách số hai. 

Tôi tự hỏi có bao nhiêu bà mẹ nhận được những lời nhận xét tiêu cực như vậy? Tôi đoán là rất nhiều người, đặc biệt khi họ có nhiều con hơn quan niệm thông thường của xã hội là một hoặc hai con. Trong khi đó, một cô gái có sự nghiệp tự tin trong hàng chờ thanh toán bên cạnh và một phụ nữ đã lập gia đình trong trang phục công sở đang chọn phần ăn đem về cho hai người, thì chỉ đơn giản nở nụ cười và gật đầu, thay vì nhìn chằm chằm và buông những lời thô lỗ, có lẽ hào quang của sự thành công luôn tỏa ra quanh họ. 

Một người phụ nữ thành đạt 

Thành đạt? Tại sao chúng ta thường đóng khung một người phụ nữ thành đạt là người không có con hoặc có ít con?

Định nghĩa thông dụng về phụ nữ thành đạt gần đây được khám phá trong bài viết “Tuổi Ba Mươi, Tán Tỉnh và (Chả) Đi Đến Đâu” (Thirty, Flirty, and (Not) Thriving) của tác giả Helen Roy. Cô ấy xem bộ phim năm 2004 có tựa đề “Tuổi Mười Ba Tiến Đến Tuổi Ba Mươi” (Thirteen Going on Thirty). Nhân vật chính của bộ phim đã ước có một cuộc đời xa hoa ở New York, và điều ước trở thành sự thật. Nhưng sau đó cô nhận ra rằng có lẽ cô nên ước mình kết hôn với bạn trai thời trung học. 

Nhân vật trong bộ phim có cơ hội quay trở về và lựa chọn lại, nhưng những người phụ nữ xem bộ phim đó thì không. Và kết quả là họ trưởng thành, thành công trong con mắt của người đời, nhưng lại chật vật với nỗi buồn của việc bỏ lỡ hôn nhân và đặc biệt là sinh con. 

Thay vì nhận thức và giải quyết vấn đề này, chúng ta quay sang thể hiện “sự phán xét, thương hại và xem những người phụ nữ quay lưng với sự nghiệp để nuôi con là đáng xấu hổ,” cô Roy giải thích. 

Tại sao chúng ta lại phán xét họ như vậy? Họ là những người trong chiến hào. Những người đã chọn hy sinh những vòng nguyệt quế của danh vọng và quyền thế nơi thế gian để đổi lấy những chiếc vương miện làm bằng hoa bồ công anh do những đứa trẻ có khuôn mặt lấm lem tặng cho “Mẹ”. Họ là những người nuôi dạy thế hệ tiếp theo, những người sẽ tạo ra sự khác biệt trong thế giới hỗn loạn này của chúng ta.

Tạo ra những số phận 

Điểm cuối cùng tôi muốn đề cập nằm trong cuốn sách yêu thích của tôi, “Mẹ”. Được viết vào năm 1911 bởi Kathleen Norris, “Mẹ” kể về một cô gái trẻ, thành đạt trong sự nghiệp tên là Margaret. Cô thầm coi thường mẹ mình và tất cả nỗ lực bà đã bỏ ra để nuôi gia đình tám người, cho đến khi giáo sư Tennyson nắm lấy cô, nhẹ nhàng chia sẻ những điều giản đơn:

“Có điều gì đó tuyệt vời ở một người phụ nữ như mẹ em, người tạo ra tám số phận thay vì một!”, giáo sư giải thích cho Margaret. “Bà ấy không gồng mình hay hào hứng thể hiện bản thân thông qua thơ ca, âm nhạc hay sân khấu, nhưng bà ấy đặt toàn bộ nguyên tắc sống tuyệt vời vào việc giáo dục trẻ – sinh ra những cơ thể và trí óc lành lặn để chúng phát triển một cách trong sáng và thuần khiết.”

Giáo sư tiếp tục nói rằng nhiều phụ nữ sợ gánh trách nhiệm khi nuôi con, nhưng trên thực tế, họ đang tự nhận trách nhiệm lớn hơn bằng cách “cho các bạn trẻ hiểu rằng   không có gì đáng sợ” Giáo sư Tennyson đặt câu hỏi: “Tại sao? Chúng ta học tập, hành xử nho nhã, vất vả để có được những bài diễn thuyết chỉn chu, hay thậm chí là hình thành quan điểm của riêng mình … là để làm gì, nếu không phải là để vun đắp những phẩm chất này vào những cái cây đang phát triển – hy vọng duy nhất của chúng ta trên thế giới!”

Mỗi chúng ta nên khắc ghi những lời đó cho lần tới khi chúng ta có dịp xếp hàng cạnh một người phụ nữ “tay xách nách mang”. Những người phụ nữ sinh con và chọn nuôi dạy chúng trở thành những người trưởng thành đáng kính và chính trực không phải là những người ích kỷ hay thiếu tham vọng, văn hóa, lập trường và sở thích cá nhân. Thay vào đó, họ là những người khôn ngoan; biết áp dụng sự giáo dục, sự thấu hiểu và nhân cách của mình và đầu tư chúng trong nhiều năm, để một ngày nào đó nhân rộng tầm ảnh hưởng ra thế giới khi con của họ bước vào đời.

Annie Holmquist là biên tập viên của trang Intellectual Takeout và tạp chí Chronicles. 

Annie Holmquist
Thiên An biên dịch