Theo thông tấn nhà nước Trung Quốc, quân đội Trung Quốc đang điều động tiêm kích cơ tối tân của họ tới các khu vực tranh chấp gay gắt ở Biển Đông (South China Sea) và Biển Hoa Đông (East China Sea).

Theo hãng thông tấn quốc doanh Thời báo Hoàn Cầu của Trung Quốc, việc điều động tiêm kích cơ tàng hình J-20 này nằm trong khuôn khổ huấn luyện quân sự.

Một đại tá Trung Cộng khẳng định rằng hoạt động khai triển này bảo đảm quân đội Trung Cộng “sẵn sàng và có thể sử dụng thiết bị này.”

Tiêm kích cơ J-20 này nguyên ban đầu được chế tạo từ các bộ phận của Nga, cụ thể là động cơ, sau đó đã được phân tích sao chép lại công nghệ và cải thiện ở Trung Quốc. Nhờ đó đã tạo điều kiện cho nhà cầm quyền sản xuất loại phản lực cơ này trong nước. Chiến cơ này dường như được thiết kế để cạnh tranh với F-22 và F-35 của Hoa Kỳ.

Loại tiêm kích cơ thường được gọi là Uy Long (Mighty Dragon) này tương đối còn xa lạ với nhiều người. Năm 2017, phi cơ này chính thức được đưa vào phục vụ quân đội, và là một tiêm kích cơ tàng hình tương tự như F-35 của Mỹ. Tuy nhiên, vẫn chưa rõ liệu nó có thực hiện được vai trò tác chiến đa năng và đa nhiệm vụ không, hay chỉ chuyên một lĩnh vực, như tiêm kích cơ chiếm ưu thế trên không.

Hồi tháng Ba, Tướng Kenneth Wilsbach, chỉ huy Lực lượng Không quân Thái Bình Dương của Hoa Kỳ cho biết năm 2021, một chiếc F-35 của Mỹ đã chạm trán ở cự ly gần với chiếc J-20 trên Biển Đông, nhưng vẫn còn quá sớm để khẳng định xem tiêm kích cơ này sẽ đóng vai trò thế nào trong một cuộc xung đột quân sự quy mô lớn.

Trung Cộng điều tiêm kích cơ tối tân tới Biển Đông và Biển Hoa Đông
Một tiêm kích cơ tàng hình J-20 của Trung Quốc biểu diễn tại Airshow China 2018 ở Chu Hải, tỉnh Quảng Đông, miền nam Trung Quốc vào ngày 06/11/2018. (Ảnh: Wang Zhao/AFP/Getty Images)

Ông Wilsbach nói: “Chúng tôi gần đây đã có một vụ mà tôi sẽ không gọi đó là một cuộc đụng độ, nhưng một số chiếc J-20 đã bay tương đối gần những chiếc F-35 của chúng tôi ở Biển Hoa Đông, và chúng tôi khá ấn tượng với khả năng chỉ huy và điều khiển liên quan đến những chiếc J-20 này.”

“Còn khá sớm để khẳng định chính xác họ có ý định gì với J-20,” ông Wilsbach cho biết. “Theo những gì chúng tôi thực sự nhìn thấy thì đây là một loại phi cơ giành ưu thế trên không.”

Trước đây, Trung Cộng đã đưa ra vô số yêu sách lãnh thổ đối với nhiều vùng khác nhau trên Biển Đông và Biển Hoa Đông, và thậm chí còn đi xa đến mức xây dựng các đảo nhân tạo có tiền đồn quân sự nhằm bành trướng dấu chân của mình ở Biển Đông. Do đó, hành động khai triển này rất có thể sẽ truyền thêm sức mạnh cho tham vọng bành trướng của nhà cầm quyền.

Một báo cáo của Bộ Ngoại giao được công bố hồi tháng Một cho thấy rằng những biện pháp mà Trung Cộng sử dụng để thổi phồng một cách giả tạo các yêu sách lãnh thổ “không có cơ sở pháp lý nhất quán” trong luật pháp hoặc chuẩn tắc quốc tế.

Hành động bành trướng ấy, và bây giờ là việc khai triển J-20, có thể sẽ tiếp tục làm gia tăng căng thẳng giữa Hoa Kỳ và Trung Cộng. Các chuyên gia cảnh báo rằng chế độ cộng sản này rất có thể là đối tượng sẽ giao chiến với quân đội Mỹ trong một cuộc xung đột quân sự.

Về phương diện này, việc khai triển dàn tiêm kích cơ J-20 có thể được xem là một nỗ lực không ngừng của Trung Cộng nhằm làm leo thang căng thẳng quân sự và thể hiện năng lực của chính mình như một cường quốc quân sự toàn cầu.

Chẳng hạn như hồi đầu tháng Tư, nhà cầm quyền này cũng đã thực hiện một nỗ lực tương tự khi chuyển giao các hệ thống hỏa tiễn mới cho Serbia. Nhân cơ hội đó, sáu phi cơ quân sự của Trung Quốc đã bay qua không phận NATO. Một số phi cơ đã tháo lớp vỏ bọc của hệ thống đối phó với pháo sáng và đạn gây nhiễu radar (chaff) – các hệ thống phòng thủ giúp né tránh các cuộc tấn công bằng hỏa tiễn – trong một động thái rõ ràng nhằm báo hiệu rằng họ đã sẵn sàng tham gia xung đột.

Tuy nhiên, hành động vỗ ngực tự đắc của Trung Cộng không phải là không đi kèm với rủi ro. Việc khai triển J-20 có thể đồng nghĩa với việc lực lượng Trung Quốc sẽ khai triển trong thời gian dài hơn và [thực hiện] các cuộc tuần tra tiếp cận sâu hơn; điều này có thể khiến họ có những cuộc chạm trán gần hơn với quân đội Hoa Kỳ.

Trái lại thì đây cũng là một thời điểm tốt đem lại cho Hoa Kỳ và các đồng minh một cơ hội để thu thập dữ liệu đánh giá sống còn về J-20 trong điều kiện tự nhiên, theo đó sẽ cung cấp những hiểu biết sâu sắc có giá trị để phát hiện ra nhược điểm của loại phi cơ này, để rồi cuối cùng là hạ gục nó trong trận giao đấu, nếu cần thiết.

Andrew Thornebrooke
Hồng Ân biên dịch

Chia sẻ bài viết này tới bạn bè của bạn