Cuối cùng các nhà lập pháp đã công bố văn bản lập pháp của dự luật trị giá 1.7 ngàn tỷ dollar gồm “nhiều gói chi tiêu khác nhau” (omnibus) của chính phủ cho cả năm tài chính 2023, với những chiến thắng rõ ràng cho cả hai bên như tăng chi tiêu tùy ý phi quốc phòng, trong khi duy trì các hạn chế đối với việc tài trợ cho việc phá thai.

Chủ tịch Ủy ban Phân bổ Ngân sách Thượng viện Patrick Leahy (Dân Chủ-Vermont) đã công bố dự luật trên (pdf) vào cuối ngày thứ Hai (19/12), thúc giục các thành viên Hạ viện và Thượng viện xem xét dự luật dài 4,155 trang này và “thông qua dự luật không chậm trễ” khi dự luật gia hạn ngân sách của chính phủ sẽ hết hiệu lực vào lúc nửa đêm 23/12 và tình trạng đóng cửa chính phủ đang rình rập.

“Sự lựa chọn là rõ ràng. Chúng ta có thể thực hiện công việc của mình và tài trợ cho chính phủ, hoặc chúng ta có thể từ bỏ trách nhiệm của mình mà không có con đường thực sự nào để xúc tiến công việc,” ông Leahy nói trong một tuyên bố. “Việc thông qua dự luật phân bổ ngân sách đa gói, lưỡng đảng, lưỡng viện này chắc chắn là vì lợi ích của người dân Mỹ.”

Dự luật tài trợ cả năm của chính phủ, thường được gọi là một dự luật “omnibus” vì phạm vi tài trợ toàn diện cho nhiều cơ quan liên bang, trước tiên dự kiến sẽ được Thượng viện thông qua vào thứ Năm (22/12), rồi đến Hạ viện và sau đó đến bàn của Tổng thống (TT) Joe Biden để ký trước hạn chót là Thứ Sáu (23/12).

Việc không thông qua dự luật này có thể dẫn đến việc chính phủ đóng cửa một phần bắt đầu từ thứ Bảy (24/12) và có khả năng dẫn đến bế tắc kéo dài hàng tháng sau khi Đảng Cộng Hòa nắm quyền kiểm soát Hạ viện vào ngày 03/01, chấm dứt sự kìm kẹp quyền lực của Đảng Dân Chủ ở Hoa Thịnh Đốn.

Dự luật này là sản phẩm của các cuộc đàm phán kéo dài giữa Đảng Dân Chủ và Đảng Cộng Hòa tại Quốc hội, vốn vấp phải những điểm khó khăn ít gặp hơn như vị trí của trụ sở FBI mới và mức phí cao hơn như việc Đảng Cộng Hòa đẩy lùi những gì họ coi là chi tiêu cho các dự án địa phương không liên quan đến quốc phòng.

Ông Gerard Filitti, Cố vấn pháp lý Cao cấp tại Dự án Lawfare, nói với The Epoch Times trong một tuyên bố gửi qua thư điện tử: “Dự luật omnibus này đại diện cho cơ hội cuối cùng tốt nhất để Đảng Dân Chủ thúc đẩy tài trợ cho các sáng kiến chính sách của họ trước khi Đảng Cộng Hòa tiếp quản quyền kiểm soát Hạ viện — và dự luật này đã được thu hẹp đáng kể so với các thiết kế đầy tham vọng trước đó của họ.”

“Những gì không được đưa vào trong dự luật này, trong số những điều khoản khác, là hàng tỷ dollar cứu trợ đại dịch do TT Biden yêu cầu — một danh mục ngân sách trước đây đã được sử dụng để tài trợ cho các sáng kiến chính sách chỉ liên quan rất ít đến đại dịch,” ông Filitti tiếp tục, lưu ý thêm rằng một dự luật ngân hàng cần sa và tín Thuế Trẻ em nâng cấp cũng không đạt được yêu cầu.

Hôm 14/12, Lãnh đạo Đảng Cộng Hòa Thượng viện Mitch McConnell (Cộng Hòa-Kentucky) cho biết “đơn giản là Đảng Cộng Hòa sẽ không cho phép sự chi tiêu quá tự do” cho các chương trình không liên quan đến quốc phòng trong dự luật omnibus này.

Thượng nghị sĩ Chuck Schumer (Dân Chủ-New York), thành viên Đảng Dân Chủ hàng đầu tại Thượng viện, cho biết vào hôm 14/12 rằng, “sẽ không ai có được mọi thứ mà họ muốn, nhưng thành quả cuối cùng sẽ bao gồm những chiến thắng mà mọi người đều có thể đạt được.”

Hôm thứ Hai (19/12), ông Leahy cho biết rằng dự luật này “là sản phẩm của nhiều tháng làm việc cần mẫn và sự thỏa hiệp” đồng thời cảm ơn Phó Chủ tịch Ủy ban Phân bổ ngân sách Thượng viện Richard Shelby (Cộng Hòa-Alabama) và Chủ tịch Ủy ban Phân bổ ngân sách Hạ viện Rosa DeLauro (Dân Chủ-Connecticut) vì “sự hợp tác và làm việc hết mình của họ.”

Lãnh đạo Đa số Thượng viện Chuck Schumer (Dân Chủ-New York) nói trong một cuộc họp báo về việc Đảng Dân Chủ Thượng viện mở rộng đa số cho Quốc hội khóa 118 tiếp theo tại Tòa nhà Quốc hội Hoa Kỳ ở Hoa Thịnh Đốn hôm 07/12/2022. (Ảnh: Anna Moneymaker/Getty Images)
Lãnh đạo Đa số Thượng viện Chuck Schumer (Dân Chủ-New York) nói trong một cuộc họp báo về việc Đảng Dân Chủ Thượng viện mở rộng đa số cho Quốc hội khóa 118 tiếp theo tại Tòa nhà Quốc hội Hoa Kỳ ở Hoa Thịnh Đốn hôm 07/12/2022. (Ảnh: Anna Moneymaker/Getty Images)

Các chi tiết đầy đủ của gói này đã được soạn thảo vào cuối tuần qua, với bản dự thảo được công bố vào cuối ngày thứ Hai cho thấy luật bao gồm 772.5 tỷ USD cho các chương trình tùy ý phi quốc phòng và 858 tỷ USD cho ngân sách quốc phòng.

Ngoài ra còn có 44.9 tỷ USD viện trợ khẩn cấp cho Ukraine và các đồng minh NATO của Mỹ.

Cả hai đảng đều tuyên bố thắng

Các thành viên của cả hai đảng đều tuyên bố chiến thắng của họ trong dự luật rộng lớn này.

Chiến thắng của Đảng Dân Chủ bao gồm tăng tài trợ năng lượng sạch, nhiều ngân sách hơn cho các chương trình dinh dưỡng và chăm sóc trẻ em, cũng như tăng tài trợ cho các sáng kiến ​​nhà ở và vô gia cư khác nhau.

Các chiến thắng của Đảng Cộng Hòa bao gồm việc duy trì các hạn chế lâu dài đối với việc tài trợ cho phá thai và cắt giảm ngân sách cho Sở Thuế vụ (IRS).

IRS dự kiến sẽ nhận được 12.3 tỷ USD, giảm 275 triệu USD so với mức của năm trước, một bước tiến đáng hoan nghênh đối với các thành viên Đảng Cộng Hòa, những người không hài lòng về khoản tăng tài trợ 80 tỷ USD cho cơ quan thuế này ngoài quy trình phân bổ thông thường trong một dự luật được thông qua hồi đầu năm nay mà không có sự ủng hộ của Đảng Cộng Hòa.

Ông Filitti đã giải thích rằng dự luật omnibus này thúc đẩy chi tiêu phi quốc phòng ở mức thấp hơn lạm phát, điều đó có nghĩa là chi tiêu phi quốc phòng được cắt giảm hiệu quả theo các điều khoản thực tế, được điều chỉnh theo lạm phát.

“Phần ngân sách phi quốc phòng chỉ tăng khiêm tốn so với năm trước (mức giảm ròng khi được điều chỉnh theo lạm phát) và điều này thể hiện chiến thắng của Đảng Cộng Hòa và một số ít thành viên Đảng Dân Chủ chịu trách nhiệm về tài chính muốn kiểm soát chi tiêu,” ông Filitti nói.

Hôm thứ Hai, ông McConnell đã ca ngợi thỏa thuận này là một chiến thắng cho Đảng Cộng Hòa vì chính lý do đó, cụ thể là gói này làm tăng chi tiêu quốc phòng trên mức lạm phát.

Lãnh đạo Thiểu số Thượng viện Mitch McConnell (Cộng Hòa-Kentucky) nói với các phóng viên ở Hoa Thịnh Đốn hôm 15/11/2022. (Ảnh: Drew Angerer/Getty Images)
Lãnh đạo Thiểu số Thượng viện Mitch McConnell (Cộng Hòa-Kentucky) nói với các phóng viên ở Hoa Thịnh Đốn hôm 15/11/2022. (Ảnh: Drew Angerer/Getty Images)

Tại Thượng viện, ông McConnell cho biết khi chính phủ TT Biden lần đầu tiên đề nghị dự luật tài trợ này, họ muốn cắt giảm tài trợ quốc phòng “đồng thời tăng ồ ạt chi tiêu phi quốc phòng”.

Ông McConnell nói: “Đảng Cộng Hòa đã nắm được lập trường kỳ lạ của tổng thống và đảo ngược lập trường đó.” Ông cho biết thêm rằng Đảng Cộng Hòa sẽ không “để các đồng sự Đảng Dân Chủ của chúng tôi đòi hỏi thêm các lợi ích cánh tả để đổi lấy việc họ thực hiện công việc của họ và tài trợ cho quân đội của chúng ta.”

Ngược lại, Nghị sĩ Thượng viện Đảng Dân Chủ Dick Durbin (Dân Chủ-Illinois) cho biết hôm thứ Hai rằng ông thất vọng vì các chương trình chi tiêu xã hội không liên quan đến quốc phòng đang nhận được mức tăng nhỏ hơn so với quốc phòng, theo The Hill.

“Tôi không hài lòng với điều đó, nhưng chúng ta đang ở trong tình thế khá khó khăn,” ông Durbin nói, có lẽ ám chỉ việc Đảng Dân Chủ đang mất đi ảnh hưởng chính trị khi họ để mất quyền kiểm soát Hạ viện vào tay Đảng Cộng Hòa trong cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ.

Ông Shelby ca ngợi thỏa thuận này vì đã tăng tài trợ phi quốc phòng “chỉ 5.5%”, vốn thấp hơn tỷ lệ lạm phát và khoảng một nửa mức tăng mà chính phủ TT Biden đã đề nghị trong yêu cầu “lãng phí” của mình.

“Quá trình này còn lâu mới hoàn hảo, nhưng cuối cùng nó đã cho phép tuân thủ các lằn ranh đỏ của Đảng Cộng Hòa và do đó, tôi sẽ kêu gọi các đồng sự của mình ủng hộ gói này. Chúng tôi cần phải làm công việc của mình và tài trợ cho chính phủ,” ông Shelby nói thêm.

Thượng nghị sĩ Richard Shelby (Cộng Hòa-Alabama) tại Capitol Hill ở Hoa Thịnh Đốn vào ngày 24/09/2020. (Ảnh: Toni L. Sandys/The Washington Post via AP)
Thượng nghị sĩ Richard Shelby (Cộng Hòa-Alabama) tại Capitol Hill ở Hoa Thịnh Đốn vào ngày 24/09/2020. (Ảnh: Toni L. Sandys/The Washington Post via AP)

Chi tiết

Bản tóm tắt sơ lược (pdf) của từng dự luật trong số 12 dự luật phân bổ của gói omnibus này cho thấy tất cả đều được dự kiến tăng ở các mức độ khác nhau.

Nông nghiệp-Cục Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Hoa Kỳ (FDA) (pdf): 25.48 tỷ USD, tăng 355 triệu USD so với mức tài trợ năm tài chính 2022;

Thương mại-Tư pháp-Khoa học (pdf)): 83.85 tỷ USD, tăng 8.1 triệu USD;

Quốc phòng (pdf): 797.7 tỷ USD , tăng 69.3 tỷ USD;

Năng lượng và Nước (pdf): 54.65 tỷ USD, tăng 1.778 tỷ USD;

Dịch vụ Tài chính (pdf): 27.699 tỷ USD, tăng 2.067 tỷ USD;

An ninh Nội địa (pdf): 60.7 tỷ USD, tăng 3.2 tỷ USD;

Nội vụ-Môi trường (pdf): 40.45 tỷ USD, tăng 2.45 tỷ USD;

Lao động-Bộ Y tế và Dịch vụ Nhân sinh (HHS)-Giáo dục (pdf): 209.9 tỷ USD, tăng 14,8 tỷ USD;

Nhánh Lập pháp (pdf): 6.9 tỷ USD, tăng 975 triệu USD;

Xây dựng quân sự-Cựu chiến binh (VA) (pdf): 135.2 tỷ USD tài trợ tùy ý và 168.6 tỷ USD tài trợ bắt buộc, thể hiện mức tăng tổng cộng là 34 tỷ USD;

Các hoạt động của Chính phủ và Hải ngoại (pdf): 61.758 tỷ USD, tăng 3.76 tỷ USD;

Giao thông vận tải-Gia cư và Phát triển đô thị (HUD) (pdf): 90.955 tỷ USD, tăng 9.917 tỷ USD.

Tài trợ cho các ưu tiên lưỡng đảng bao gồm 58.7 tỷ USD cho các chương trình được Đạo luật Việc làm và Đầu tư Cơ sở hạ tầng cho phép; 1.8 tỷ USD tài trợ mới để thực hiện Đạo luật Khoa học và CHIPS năm 2022; và 5 tỷ USD cho Quỹ Chi phí Phơi nhiễm Chất độc Chiến tranh để thực hiện Đạo luật PACT.

Gói này cũng bao gồm 47.5 tỷ USD cho Viện Y tế Quốc gia; 9.2 tỷ USD cho Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh; 1.5 tỷ USD cho ARPA-H; và 950 triệu USD cho Cơ quan Nghiên cứu và Phát triển Y sinh Tân tiến.

Ngoài ra còn có khoản tăng 13.4 tỷ USD cho Chương trình Hỗ trợ Dinh dưỡng Bổ sung; 28.5 tỷ USD cho các Chương trình Dinh dưỡng Trẻ em; và 6 tỷ USD cho Chương trình Dinh dưỡng Bổ sung Đặc biệt dành cho Phụ nữ, Trẻ sơ sinh, và Trẻ em.

Gói omnibus này gồm tài trợ cho một số sáng kiến hỗ trợ nhà ở, bao gồm 3.6 tỷ USD cho Trợ cấp Hỗ trợ Người vô gia cư; 2 tỷ USD cho Dịch vụ Nhà ở Nông thôn; 1.5 tỷ USD cho Chương trình Đối tác Đầu tư HOME; và 1.4 tỷ USD cho chương trình Nhà ở cho Người cao niên và Nhà ở cho Người khuyết tật.

Tài trợ liên quan đến giáo dục bao gồm tăng khoản trợ cấp tối đa Pell Grant lên 7,395 USD, cũng như 18.4 tỷ USD cho các khoản trợ cấp theo Đề mục I-A, và 1.2 tỷ USD cho TRIO để trợ giúp sinh viên năm nhất có thu nhập thấp.

Ngoài ra còn có các khoản đầu tư chăm sóc trẻ em, bao gồm 7.7 tỷ USD cho Khoản tài trợ Khối Phát triển và Chăm sóc Trẻ em, và gần 12 tỷ USD cho Head Start.

Dự luật cũng cung cấp 5 tỷ USD cho Chương trình hỗ trợ năng lượng cho Gia đình có Thu nhập Thấp để giúp các gia đình có chi phí năng lượng cao và 700 triệu USD kỷ lục để chống bạo lực đối với phụ nữ.


Tom Ozimek
BTV Epoch Times Tiếng Anh
Ông Tom Ozimek là phóng viên cao cấp của The Epoch Times. Ông có kiến thức chuyên môn sâu rộng về lĩnh vực báo chí, bảo hiểm tiền gửi, tiếp thị và truyền thông cũng như đào tạo cho người trưởng thành.

Nguyễn Lê biên dịch
Quý vị tham khảo bản gốc từ The Epoch Times

Chia sẻ bài viết này tới bạn bè của bạn