Hành động gần đây của chính phủ Tổng thống (TT) Biden nhằm hạn chế xuất cảng chất bán dẫn sang Trung Quốc đang đối mặt với một số rào cản có thể tác động tiêu cực đến nỗ lực này và gây thêm căng thẳng cho các chuỗi cung ứng quốc tế.

Chính phủ đã ban hành các biện pháp kiểm soát xuất cảng sâu rộng mới hôm 07/10 trong một nỗ lực nhằm cản trở quá trình Đảng Cộng sản Trung Quốc (ĐCSTQ) hiện đại hóa quân đội. Trong số những quy định đó có một biện pháp nhằm ngăn cản Trung Quốc tiếp cận một số vi mạch bán dẫn tân tiến được sản xuất theo công nghệ Hoa Kỳ, bất kể những vi mạch bán dẫn đó có được sản xuất tại Hoa Kỳ hay không.

Các vi mạch bán dẫn tân tiến được sử dụng để chế tạo mọi thứ từ xe bán tải đến hỏa tiễn siêu thanh. Hiện tại, hơn 60% nguồn cung vi mạch trên thế giới được sản xuất tại Đài Loan, nhiều vi mạch trong số đó được Hoa Kỳ hỗ trợ nghiên cứu và thiết kế. 

Bộ Thương mại (pdf) cho biết trong một tuyên bố rằng hành động chưa từng có này là cần thiết để ngăn chặn ĐCSTQ phát triển vũ khí hủy diệt hàng loạt (weapons of mass destruction, WMD) và tăng cường hơn nữa bộ máy đàn áp nhà nước của họ.

“Những linh kiện máy điện toán tân tiến và ‘máy điện toán siêu cấp’ này đang được CHND Trung Hoa sử dụng để cải thiện các tính toán trong thiết kế và thử nghiệm vũ khí, kể cả cho WMD, chẳng hạn như vũ khí hạt nhân, vũ khí siêu thanh, và các hệ thống hỏa tiễn tân tiến khác, cũng như nhằm phân tích các hiệu ứng chiến trường,” tuyên bố này viết, sử dụng từ viết tắt của Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa.

“Ngoài ra, các công cụ giám sát [trí tuệ nhân tạo] tân tiến, được kích hoạt bằng cách xử lý hiệu quả các lượng lớn dữ liệu, đang được CHND Trung Hoa sử dụng để kiểm tra, theo dõi, và giám sát người dân, cùng các mục đích khác nữa mà không quan tâm đến các nhân quyền căn bản.”

Nhân công lâm vào hoàn cảnh khó khăn, các chuỗi cung ứng bị gián đoạn

Tuy là một phương tiện hữu hiệu để bắt đầu can thiệp ngay vào tiềm năng sản xuất thiết bị quân sự hiện đại của ĐCSTQ, nhưng hành động này đã khiến các quan chức chính phủ vấp phải một số vấn đề nan giải.

Ví dụ, một lệnh cấm lịch sử đối với “những người Mỹ” không được hỗ trợ phát triển chất bán dẫn ở Trung Quốc đã gây khó khăn cho hàng trăm người Mỹ gốc Trung Quốc làm việc ở đại lục.

Theo những quy định mới này, cả công dân và thường trú nhân Hoa Kỳ đều không được hỗ trợ sản xuất hoặc phát triển ngành công nghiệp bán dẫn tân tiến nội địa Trung Quốc. Giờ đây, những người Mỹ gốc Trung Quốc bị bỏ mặc trong tình trạng lấp lửng để chờ xem liệu họ có thể tiếp tục làm việc hay không, dù chỉ là tạm thời.

Hoa Kỳ sẽ phải gấp rút đương đầu với hậu quả không thể lường trước của những quy định mới này vốn có thể vô tình gây hại cho chuỗi cung ứng chất bán dẫn.

Do đó, nhiều sản phẩm có thể không được vận chuyển cho đến khi các hãng buôn được cấp giấy phép đặc biệt để tiếp tục hoạt động, và nếu các xưởng đúc chất bán dẫn không có được sự hỗ trợ từng phút mà họ cần, họ có thể bắt đầu ngừng hoạt động.

Hoa Kỳ đã lên kế hoạch xem xét các giấy phép cho các nhà máy không thuộc sở hữu của Trung Quốc ở Trung Quốc bị các hạn chế mới này gây ảnh hưởng theo từng trường hợp cụ thể. Ngay cả khi được phê chuẩn, các chuyến hàng vẫn có thể bị chậm trễ. 

Theo ông Michael Pecht, một giáo sư kỹ thuật cơ khí tại Đại học Maryland, các vấn đề chuỗi cung ứng như vậy là một nguyên nhân đáng lo ngại.

Ông Pecht nói rằng tình trạng gián đoạn này có thể gây rắc rối cho Hoa Kỳ vì các cơ sở sản xuất chất bán dẫn tân tiến của nước này, do Đạo luật Khoa học và CHIPS mới được thông qua gần đây tài trợ, có thể sẽ không thể vực dậy và hoạt động trong vài năm.

“Quản lý chuỗi cung ứng sẽ là một vấn đề,” ông nói. “Tôi nghĩ sẽ mất khá nhiều thời gian. Ngay cả với Đạo luật CHIPS, sẽ mất ba đến bốn năm để xây dựng cơ sở vật chất, và sau đó sẽ mất nhiều thời gian hơn để đưa công nghệ này đạt tiến độ như mong đợi.” 

Ông Pecht đã nói rằng Hoa Kỳ quá phụ thuộc vào các nhà sản xuất chất bán dẫn của Đài Loan đến nỗi tình trạng căng thẳng này có thể ảnh hưởng bất lợi đến lợi ích an ninh quốc gia Hoa Kỳ.

“Tôi nghĩ tình hình hiện tại sẽ rất khó khăn đối với Hoa Kỳ,” ông nói. “Tôi nghĩ rằng các công ty như Intel tụt hậu khá xa và thực sự chúng ta phụ thuộc khá nhiều vào TSMC về các vấn đề an ninh và quân sự cũng như các linh kiện công nghệ cao thông thường. Vì vậy, tình hình sẽ khá khó khăn.”

Công ty Sản xuất Chất bán dẫn Đài Loan (TSMC) là nhà sản xuất vi mạch bán dẫn theo hợp đồng lớn nhất thế giới và có trụ sở tại Đài Loan.

Quá sớm để nói

Do đó, mặc dù những quy định mới này sẽ khiến Trung Quốc mất đi một số khả năng có được hoặc sản xuất được những vi mạch bán dẫn và linh kiện quan trọng cho máy điện toán siêu cấp và đã khiến giá cổ phiếu của các công ty sản xuất vi mạch Trung Quốc sụt giảm, nhưng vẫn còn quá sớm để nói rằng những quy định này có thể có tác động tiêu cực gì cho Hoa Kỳ và các nước đồng minh của mình. 

Trước tình hình đó, người đứng đầu TSMC đã cảnh báo rằng cuộc xung đột ngày càng gay gắt giữa Trung Quốc và Hoa Kỳ có thể gây ra những hậu quả nghiêm trọng.

Chủ tịch TSMC ông Lưu Đức Âm (Mark Liu) cho biết tại một hội nghị thường niên tuần này (17-23/10), “Xung đột thương mại Mỹ-Trung và việc các căng thẳng xuyên Eo biển leo thang đã mang đến những thách thức nghiêm trọng hơn cho tất cả các ngành công nghiệp, bao gồm cả ngành bán dẫn.” 

Tương tự như vậy, Hiệp hội Ngành công nghiệp Bán dẫn, đại diện cho ngành công nghiệp bán dẫn Hoa Kỳ, đã đưa ra một tuyên bố về những quy định mới, nói rằng còn quá sớm để nói các hậu quả sẽ như thế nào. 

Tuyên bố này viết, “Chúng tôi đang đánh giá tác động của các biện pháp kiểm soát xuất cảng mới đối với ngành công nghiệp bán dẫn Hoa Kỳ, đồng thời làm việc với các công ty thành viên của chúng tôi và chính phủ Hoa Kỳ để bảo đảm việc tuân thủ các quy định.” 

“Chúng tôi hiểu mục tiêu của việc bảo đảm an ninh quốc gia và thúc giục chính phủ Hoa Kỳ thực thi những quy định này một cách có mục tiêu — cũng như phối hợp với các đối tác quốc tế — để giúp tạo ra sân chơi bình đẳng và giảm thiểu tác hại không mong muốn đối với sự đổi mới của Hoa Kỳ.”


Andrew Thornebrooke
BTV Epoch Times Tiếng Anh
Ông Andrew Thornebrooke là phóng viên của The Epoch Times, chuyên đưa tin về các vấn đề liên quan đến Trung Quốc với trọng tâm là quốc phòng, các vấn đề quân sự, và an ninh quốc gia. Ông có bằng Thạc sĩ lịch sử quân sự tại Đại học Norwich.

Andrew Thornebrooke và Steve Lance thực hiện
Thanh Nguyên biên dịch
Quý vị tham khảo bản gốc từ The Epoch Times

Chia sẻ bài viết này tới bạn bè của bạn