Tổng thống Afghanistan Ashraf Ghani hôm Chủ nhật (15/08) đã đào thoát khỏi đất nước khi nhóm khủng bố Taliban bao vây thủ đô Kabul, tiến vào dinh tổng thống Afghanistan, theo một quan chức cao cấp.

Những hình ảnh lan truyền trên mạng cho thấy các thành viên của Taliban đang cầm súng trường kiểu AK-47 bên trong khu dinh thự này. Nói chuyện với kênh truyền hình Al Jazeera TV trong một buổi phát trực tiếp, một thành viên của nhóm có mặt bên trong dinh tổng thống cho biết Taliban đang có kế hoạch tuyên bố Afghanistan là “Tiểu vương quốc Hồi giáo Afghanistan” trong tương lai gần.

Ông Mullah Baradar, một người đồng sáng lập Taliban, cho biết trong một video gửi tới những người ủng hộ nhóm này, “Chúng tôi đã đạt được một chiến thắng mà chúng tôi từng không thể tưởng tượng được.” Ông nói thêm rằng “bây giờ là về việc chúng tôi phục vụ và bảo đảm an toàn cho người dân cũng như bảo đảm cuộc sống tốt đẹp của họ trong khả năng tốt nhất của mình ra sao,” theo một bản dịch.

Ông Abdullah Abdullah, người đứng đầu Hội đồng Cao cấp về Hòa giải Dân tộc, xác nhận trên mạng xã hội rằng ông Ghani đã đào thoát khỏi đất nước. Thông tin này được đưa ra khoảng một ngày sau khi ông Ghani tuyên bố rằng ông có thể sẽ tập hợp những người còn sót lại của lực lượng chính phủ Afghanistan để bảo vệ Kabul, một thành phố 6 triệu dân.

“Cựu tổng thống Afghanistan đã bỏ lại Afghanistan, khiến đất nước rơi vào tình cảnh khó khăn này,” ông Abdullah nói trong một đoạn video, theo một bản dịch các bình luận của ông trên mạng xã hội. “Thượng Đế nên khiến ông ta phải chịu trách nhiệm.”

Ông Ghani đã đưa ra một tuyên bố vài giờ sau đó, nói rằng ông đã rời khỏi đất nước để tránh đổ máu ở Kabul.

“Tôi đã gặp phải một sự lựa chọn khó khăn; tôi nên đứng lên đối mặt với lực lượng Taliban có vũ trang đang muốn tiến vào dinh thự hay rời bỏ đất nước thân yêu mà tôi đã dành cả cuộc đời mình để bảo vệ… 20 năm qua,” ông nói trong thông điệp trên, theo một bản dịch.

Các video lan truyền trực tuyến cho thấy Taliban đang tiến vào Kabul, cùng những đám đông người ủng hộ chào đón họ. Trong khi đó, Đại sứ quán Hoa Kỳ cho biết trong một cảnh báo rằng phi trường Kabul đang bị tấn công và kêu gọi các nhân viên Hoa Kỳ hãy trú ẩn tại chỗ.

tổng thống Afghanistan đào thoát
Tổng thống Afghanistan Ashraf Ghani diễn thuyết trước quốc hội ở Kabul, Afghanistan hôm 02/08/2021. (Ảnh: Reuters/Stringer)

“Tình hình an ninh ở Kabul đang thay đổi nhanh chóng kể cả ở phi trường. Có báo cáo về việc phi trường này đang bị tấn công; do đó chúng tôi khuyến nghị công dân Hoa Kỳ trú ẩn tại chỗ,” một cảnh báo an ninh của đại sứ quán nêu rõ.

Ngoại trưởng Antony Blinken nói với các hãng thông tấn hôm Chủ nhật (15/08) rằng Taliban không được tấn công các lực lượng hay nhân viên của Hoa Kỳ và nói rằng điều đó sẽ “vấp phải sự đáp trả rất mạnh mẽ và kiên quyết.”

Cùng thời điểm ông Ghani rời đi hôm Chủ nhật (15/08), nhóm khủng bố Taliban đã viết rằng họ đã ra lệnh cho những binh lính tiến vào Kabul sau khi bao vây thành phố thủ đô của Afghanistan này, cho rằng cần phải ngăn chặn “bọn trộm cắp vặt” làm hại người dân.

“Người dân Kabul không nên cảm thấy sợ hãi trước [Taliban]” và “các lực lượng sẽ tiến vào thành phố Kabul rất suôn sẻ,” một phát ngôn viên của nhóm cho hay. Phát ngôn viên này sau đó viết, “Các đơn vị quân đội của Tiểu vương quốc Hồi giáo đã tiến vào Kabul để mang đến sự an toàn.”

Taliban – phiến quân từng bị Bộ Ngoại giao Hoa Kỳ nhận định là tổ chức khủng bố nhiều thập kỷ trước – còn lệnh cho những binh lính của mình không được vào nhà dân “hay sách nhiễu hoặc làm phiền bất cứ ai.”

tổng thống Afghanistan đào thoát
Một chiếc trực thăng Chinook của Hoa Kỳ bay trên bầu trời thành phố Kabul, Afghanistan, hôm 15/08/2021. (Ảnh: Rahmat Gul/AP Photo)

Tuy nhiên, trên khắp Afghanistan, đã có những báo cáo về các vụ sát nhân báo thù và các thủ đoạn tàn bạo khác trong các khu vực mà nhóm này chiếm giữ trong những ngày gần đây.

Trước khi sự cao chạy xa bay của ông Ghani trở nên rõ ràng, các quan chức chính phủ cùng phát ngôn viên của Taliban cho biết họ đang tiến hành một “cuộc chuyển giao quyền lực hòa bình.” Tuy nhiên, với việc ông Ghani ra đi, không rõ liệu điều đó có xảy ra nữa hay không.

Phát ngôn viên Suhail Shaheen của Taliban nói với kênh truyền hình vệ tinh Al Jazeera của Qatar rằng phiến quân này đang “chờ đợi một cuộc chuyển giao thành phố Kabul một cách hòa bình.” Ông này từ chối cung cấp thêm chi tiết về bất kỳ cuộc đàm phán nào có thể xảy ra giữa lực lượng của ông và chính phủ.

Khi được hỏi Taliban muốn thỏa thuận kiểu gì, ông Shaheen đã thừa nhận rằng họ đang tìm kiếm sự đầu hàng vô điều kiện của chính quyền trung ương.

tổng thống Afghanistan đào thoát
Phiến quân Taliban ngồi trên thùng sau một chiếc xe ở thành phố Herat, phía tây Kabul, Afghanistan hôm 14/08/2021, sau khi đánh chiếm tỉnh này từ tay chính phủ Afghanistan. (Ảnh: Hamed Sarfarazi/AP Photo)

Trong một diễn biến khác, Ngoại trưởng Antony Blinken xác nhận rằng nhân viên Đại sứ quán Hoa Kỳ sẽ sơ tán khỏi Kabul, mặc dù ông không cho biết liệu Hoa Kỳ có tiếp tục một sự hiện diện ngoại giao tại nước này hay không.

Các chuyến bay dồn dập của các trực thăng gần Đại sứ quán Hoa Kỳ bắt đầu hôm Chủ nhật (15/08), vài giờ sau khi những kẻ khủng bố này chiếm giữ thành phố Jalalabad gần đó – thành phố lớn cuối cùng ngoài thủ đô không nằm trong tay Taliban.

Cách đây vài ngày, Hoa Kỳ đã quyết định gửi vài ngàn binh sĩ đến Afghanistan để giúp sơ tán một số nhân viên trong bối cảnh có thông tin rằng nhân viên đại sứ quán sẽ được đưa đến phi trường Kabul gần đó. Trực thăng quân sự bay qua bay lại giữa khuôn viên đại sứ quán và phi trường, nơi một sự hiện diện trung tâm sẽ được duy trì càng lâu càng tốt, tùy theo tình hình an ninh.

Ngày Chủ nhật bắt đầu với việc Taliban chiếm giữ thành phố Jalalabad gần đó—thành phố lớn cuối cùng ngoài thủ đô không nằm trong tay họ. Các quan chức Afghanistan cho biết những binh lính cũng đã chiếm thủ phủ của các tỉnh Maidan Wardak, Khost, Kapisa và Parwan, cũng như đồn biên phòng cuối cùng do chính phủ nắm giữ.

Nhiều năm qua, Hoa Kỳ đã tìm kiếm một lối thoát khỏi cuộc chiến ở đây. Hoa Thịnh Đốn dưới thời Tổng thống Donald Trump đã ký một thỏa thuận với Taliban vào tháng 02/2020. Hơn một năm sau, Tổng thống Joe Biden tuyên bố kế hoạch rút toàn bộ lực lượng của Hoa Kỳ vào cuối tháng này (08/2021). Kế hoạch này sẽ kết thúc vào dịp lễ kỷ niệm vụ khủng bố 11/09.

Ông Jack Phillips là một phóng viên của The Epoch Times, hiện đang sinh sống tại New York.

Do Jack Phillips thực hiện
Với sự đóng góp của The Associated Press
Hạo Văn biên dịch
Quý vị tham khảo bản gốc từ The Epoch Times

Xem thêm:

Chia sẻ bài viết này tới bạn bè của bạn